วิธีการเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตร

วิธีการเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรของผู้เข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรมีวิธีการเข้ารับพระราชทานแตกต่างกัน โดยแบ่งออกเป็น 2 วิธีการ คือ
ที่ท้องพระโรงวังท่าพระกับที่หอประชุมมหาวิทยาลัยศิลปากร อาคารใหม่สวนอัมพรและศูนย์ศิลปวัฒนธรรมเฉลิมพระเกียรติ 6 รอบ พระชนมพรรษา
ดังนี้
 

1. ท้องพระโรงวังท่าพระ

การเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรที่ท้องพระโรงวังท่าพระจะจัดแถวบัณฑิตให้ยืนด้านหน้าเฉพาะพระพักตร์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว
โดยยืนอยู่ด้านทิศเหนือและชิดผนังท้องพระโรง ดังนี้

  • จัดเป็นแถวหน้ากระดานเรียง 5 หัวแถวอยู่ด้านซ้ายมือ ตั้งแถวเหมือนงูกินหาง
  • เมื่อหัวแถวเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตร บัณฑิตที่อยู่ถัดไปขยับเข้าแทนที่บัณฑิตทุกท่านจะเคลื่อนตัวตามเข้าแทนที่ทันที บัณฑิตทุกท่านจะปฏิบัติตามทุกคน
  • บัณฑิตที่เข้ารับพระราชทานปริญญาบัตร เมื่อขานชื่อให้ถวายความเคารพ แล้วเดินออกจากแถว หยุดยืนห่างเฉพาะหน้า พระพักตร์ 3 ก้าว ถวายความเคารพแล้วเดินเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรโดยนั่งคุกเข่าด้านซ้ายลงแตะพื้นและ ชันเข่าขวาขึ้น
  • ยกมือขวาขึ้น รับปริญญาบัตร ก่อนรับให้ถวายความเคารพโดยการ “ เอางาน” คือกระดกข้อมือขึ้นและเอาลงแล้วช้อน รับปริญญาบัตรจากพระหัตถ์
  • ยืนขึ้นแล้วถอยหลังออกมา 3 ก้าว ถวายความเคารพ ซ้ายหันแล้วเดินออกไปต่อแถวบัณฑิต เมื่อบัณฑิตเข้ารับหมดทุกคนแล้ว บัณฑิตคนแรกจะยืนอยู่ที่ตำแหน่งเดิม
  • บัณฑิตคนแรก หรือบัณฑิตที่มหาวิทยาลัยกำหนดให้เป็นผู้แทนนำบัณฑิตทั้งหลายกล่าวคำปฏิญาณ บัณฑิตทั้งหลายกล่าวตาม

2. หอประชุมมหาวิทยาลัยศิลปากร

บัณฑิตที่เข้ารับพระราชทานปริญญาบัตร ณ หอประชุม วังท่าพระนั้น สถานที่และลักษณะการเข้ารับแตกต่างจากท้องพระโรงวังท่าพระโดยสิ้นเชิง เฉพาะการเข้ารับที่หอประชุม บัณฑิตทุกท่านจะนั่งเก้าอี้ตามรายชื่อที่มหาวิทยาลัยจัดไว้ให้เป็นการเฉพาะแต่ละท่านและการเข้ารับเป็นการยืนรับ
พระราชทานปริญญาบัตร ซึ่งมีดังนี้

หอประชุม มีลักษณะของห้องที่จัดพิธีการคือ หอประชุมแบ่งออกเป็น 3 ส่วน ได้แก่

ส่วนที่ 1 เวที จัดเป็นที่ประทับ โต๊ะหมู่บูชา อาสนะพระสงฆ์จำนวน 5 รูป ที่มาประกอบพิธีสงฆ์ ที่นั่งของราชองครักษ์ และนางสนองพระโอษฐ์กับ
เจ้าหน้าที่ของมหาวิทยาลัยศิลปากรที่ถวายปริญญาบัตรแด่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวหรือผู้แทนพระองค์ที่จะมอบให้แก่บัณฑิต

ส่วนที่ 2 พื้นชั้นล่าง เป็นที่นั่งของผู้บริหารมหาวิทยาลัย ทูตต่างประเทศ และแขกผู้มีเกียรติ ผู้เข้ารับพระราชทานปริญญาดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ ประกาศนียบัตรศาสตราจารย์เกียรติคุณ มหาบัณฑิต และปริญญาบัณฑิตของคณะวิชาบางคณะฯ

ส่วนที่ 3 พื้นชั้นที่ 2 เป็นพื้นที่ยกสูงกว่าพื้นชั้นล่างประมาณ 1.50 เมตร จัดเป็นที่นั่งของบัณฑิตระดับปริญญาตรี อนุปริญญา และทุนภูมิพล

วิธีการเข้ารับ

การเข้ารับพระราชทานปริญญาในชั้นต่างๆ มหาวิทยาลัยศิลปากรได้จัดที่นั่ง และวิธีการเข้ารับดังนี้

1. บัณฑิตทุกระดับชั้นปริญญาจะต้องนั่งตามที่นั่งของแต่ละคน แต่ละคณะวิชา ซึ่งมหาวิทยาลัยได้ติดรายชื่อบัณฑิตไว้ที่เก้าอี้ทุกตัวรวมทั้ง ทุนภูมิพลหรือผู้ที่ได้รับเชิญให้เข้ารับพระราชทานสิ่งอื่นจากองค์ประธาน

2. ผู้เข้ารับปริญญาดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์หรือสิ่งอื่นที่จะเข้ารับพระราชทานจากองค์ประธานมหาวิทยาลัยจะเบิกผู้เข้ารับพระราชทานครั้งละ 1 ราย

3. ผู้เข้ารับมหาบัณฑิต บัณฑิต อนุปริญญา และทุนภูมิพล มหาวิทยาลัยจะเรียกผู้เข้ารับพระราชทาน โดยการให้ลุกขึ้นยืนจากที่นั่งทีละแถว(ลุกขึ้นยืน
ทั้งแถว) แล้วเดินออกมาตั้งแถวด้านนอกเพื่อเดินเข้ารับพระราชทาน ปริญญาบัตรหรือ อนุปริญญาบัตร หรือทุนภูมิพล การยืนให้ผู้เข้ารับทุกคนยืนตามแถว
ที่มหาวิทยาลัยกำหนด โดยบัณฑิตคนแรกแต่ละคณะวิชาจะยืนที่จุดแรกเมื่อคณบดีแต่ละคณะวิชาถวายรายงานการเบิกบัณฑิตเข้ารับพระราชทาน
ปริญญาบัตร เจ้าหน้าที่กำกับแถวจะบอกให้บัณฑิตออกเดิน บัณฑิตคนแรก จะเดินมาหยุดตรงหน้าพระพักตร์องค์ประธานห่างจากที่ประทับ 3 ก้าว

4. เมื่อคณบดีขานชื่อให้บัณฑิตถวายความเคารพแล้วเดินเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตร ก่อนที่จะรับปริญญาบัตรจากพระหัตถ์ขององค์ประธาน
ให้แสดงความเคารพโดยการเอางานก่อนแล้วจึงรับปริญญา ส่วนการถวายความเคารพให้ถวายความเคารพตามจุดที่มหาวิทยาลัยได้กำหนดไว้ ทั้งการเข้ารับและการออก

5. บัณฑิตที่มหาวิทยาลัยกำหนดให้เป็นผู้แทนบัณฑิตทั้งหลาย ในการกล่าวคำปฏิญาณจะเดินออกจากที่นั่งบัณฑิตที่มหาวิทยาลัยจัดไว้ให้หยุดยืน
เฉพาะหน้าพระพักตร์องค์ประธาน กล่าวนำบัณฑิตทั้งหลายกล่าวคำปฏิญาณ

3. อาคารใหม่ สวนอัมพร

การเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตร ณ อาคารใหม่ สวนอัมพร เมื่อปีการศึกษา 2540 วันจันทร์ที่ 13 กรกฎาคม พ. ศ. 2541 นั้น วิธีการเข้ารับ
มิได้แตกต่างจากการรับพระราชทานปริญญาบัตรที่หอประชุมมหาวิทยาลัยศิลปากรแต่อย่างใด คงวิธีการเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตร
เหมือนเดิมทุกประการ

4. ศูนย์ศิลปวัฒนธรรมเฉลิมพระเกียรติ 6 รอบ พระชนมพรรษา

การเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตร ณ ศูนย์ศิลปวัฒนธรรมเฉลิมพระเกียรติ 6 รอบ พระชนมพรรษา มีวิธีการดังนี้

ห้องประกอบพิธีพระราชทานปริญญาบัตร มีลักษณะแบ่งออกเป็น 2 ชั้น คือ

    ชั้นแรกเป็นเวที จัดเป็นที่ประทับองค์ประธาน โต๊ะหมู่บูชาอาสนะพระสงฆ์ 5 รูป
    ที่นั่งของราชองครักษ์และนางสนองพระโอษฐ์กับเจ้าหน้าที่ของมหาวิทยาลัยศิลปากรที่เป็นผู้ถวายปริญญาบัตรให้แด่องค์ประธาน

    ชั้นที่สอง ด้านหน้าเป็นที่นั่งของคณะผู้บริหารมหาวิทยาลัย ทูตต่างประเทศและแขกผู้มีเกียรติ ผู้ได้รับปริญญาดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์
    ศาสตราจารย์เกียรติคุณ มหาบัณฑิต ประกาศนียบัตรชั้นสูง บัณฑิต นักศึกษาทุนภูมิพล

การเข้าประจำที่นั่งและการเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตร คงปฏิบัติเช่นเดียวกับการเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตร ณ หอประชุม มหาวิทยาลัย
ศิลปากรทุกประการ มีผิดไปจากเดิมคือแถวผู้เข้ารับพระราชทานจะเดินขึ้นไปรับบนเวท

การฝึกซ้อมเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตร

การเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรตั้งแต่ครั้งที่ 1 เมื่อปี พ. ศ. 2507 จนถึงปัจจุบันคือ เมื่อปี พ. ศ. 2545 มหาวิทยาลัยจะประกาศให้บัณฑิตทุกท่าน
มาทำการฝึกซ้อมวิธีการและขั้นตอนต่างๆ รวมทั้งข้อปฏิบัติในการเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตร ทั้งนี้ เพื่อความเรียบร้อย รวดเร็วในการเข้ารับ
รวมทั้งการวางตัวในขณะอยู่ในห้องประกอบพิธีการ สำหรับการฝึกซ้อม จะกำหนดวันฝึกซ้อมไว้จำนวน 2 วัน คือ

  • วันซ้อมธรรมดา ไม่ต้องแต่งชุดครุยปริญญา
  • วันซ้อมใหญ่ บัณฑิตทุกคนจะต้องสวมครุยปริญญาตามวิทยฐานะ
  • ผู้ที่ขาดการฝึกซ้อมมหาวิทยาลัยจะไม่ให้บัณฑิตที่ขาดการฝึกซ้อมเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตร

การแต่งกายของบัณฑิตและผู้อยู่ในพิธีพระราชทานปริญญาบัตร

การแต่งกายของผู้ที่มหาวิทยาลัยเชิญเข้าร่วมในพิธีพระราชทานปริญญาบัตรและ อยู่ภายในสถานที่ประกอบพิธี รวมทั้งบัณฑิตที่เข้ารับพระราชทาน
ปริญญาบัตร จะต้องแต่งกาย ตามประกาศของมหาวิทยาลัยศิลปากร เรื่อง คำแนะนำข้อปฏิบัติในวันพระราชทานปริญญาบัตร ดังนี้

  • แขกผู้มีเกียรติที่มหาวิทยาลัยเรียนเชิญ ข้าราชการพลเรือน ตำรวจ ทหาร แต่งเครื่องแบบปกติขาว สวมครุยวิทยฐานะ บุคคลทั่วไปแต่งชุดสากลนิยม สวมครุยวิทยฐานะ ตามที่กำหนดไว้ในบัตรเชิญ
  • คณาจารย์และผู้บริหารมหาวิทยาลัย แต่งเครื่องแบบปกติขาวสวมครุยวิทยฐานะ หรือครุยอาจารย์
  • กรรมการสภามหาวิทยาลัย แต่งเครื่องแบบปกติขาว หรือชุดสากลนิยม สวมครุยวิทยฐานะ หรือครุยกรรมการสภามหาวิทยาลัย
  • บัณฑิต

ชาย รับราชการพลเรือน ตำรวจ ทหาร สวมเครื่องแบบปกติขาว ตำรวจ ทหาร คาดกระบี่ บัณฑิตมิได้รับราชการแต่งชุดสากลสีเข้มหรือสีเทา สวมครุยวิทยฐานะ

หญิง รับราชการพลเรือน ตำรวจ ทหาร แต่งเครื่องแบบปกติขาว ตำรวจ ทหาร คาดกระบี่ บัณฑิตที่มิได้รับราชการแต่งชุดนักศึกษา สวมครุยวิทยฐานะ

หมายเหตุ

สำหรับหมวกปริญญานั้นมหาวิทยาลัยได้กำหนดให้ใช้ในช่วงที่บัณฑิตเข้ารับพระราชทานปริญญาบัตร ณ ท้องพระโรงวังท่าพระต่อมาได้มีการยกเลิก
โดยมิต้องนำหมวกปริญญามาถือหรือ ใช้ในพิธีพระราชทานปริญญาบัตร ฉะนั้น ในปัจจุบันบัณฑิตจึงมิต้องนำหมวกปริญญาเข้าร่วมในพิธี แต่อย่างใด

ส่วนที่ท้องพระโรงวังท่าพระนั้น บัณฑิตที่เข้ารับพระราชทานปริญญาบัตร จะถือหมวกปริญญาวิธีถือจะถือหมวกด้วยมือซ้าย ข้อศอกแนบลำตัวระดับเอว
ภู่หมวกอยู่ระหว่างนิ้วหัวแม่มือกับนิ้วชี้ หน้าหมวกอยู่ด้านหน้า